Ελπίδα Κόκκοτα – Ιδρύτρια και CEO της Mexoxo
“Tο μέλλον ανήκει σε εκείνους που ανοίγουν δρόμους και φως για τους γύρω τους”
Η Ελπίδα Κόκκοτα είναι διεθνώς αναγνωρισμένη στον χώρο της ενδυνάμωσης των γυναικών και της συμμετοχικής εκπαίδευσης. Ως ιδρύτρια και CEO της Mexoxo, έχει ηγηθεί από το 2013 μιας τολμηρής αποστολής: να δημοκρατικοποιήσει την πρόσβαση στην εκπαίδευση για γυναίκες που ζουν σε συνθήκες κοινωνικού αποκλεισμού σε 155 χώρες. Το όραμά της βασίζεται σε βαθιά προσωπική δέσμευση και σε στρατηγικές διεθνείς συνεργασίες, μεταξύ των οποίων και η συμμετοχή της στο δίκτυο Obama Leaders του Obama Foundation.
Μέσα από τη Mexoxo, η Ελπίδα έχει δημιουργήσει διαδρομές αξιοπρέπειας και οικονομικής ανεξαρτησίας για χιλιάδες γυναίκες, από απομακρυσμένα χωριά μέχρι μεγάλα αστικά κέντρα. Το έργο της είναι μια υπόσχεση ισότητας μέσω της γνώσης και της αναγνώρισης του δικαιώματος κάθε γυναίκας να ακούγεται, να αναγνωρίζεται και να συμμετέχει. Σε αυτή την αποκλειστική συνέντευξη, η Ελπίδα μοιράζεται την προσωπική της ιστορία, τις εμπειρίες που διαμόρφωσαν την ηγεσία της και το όραμά της για έναν κόσμο όπου καμία γυναίκα δεν μένει πίσω.
Το έργο της ζωής σας είναι βαθιά ριζωμένο στην έννοια του σκοπού. Ποιες προσωπικές εμπειρίες ή πεποιθήσεις σας οδήγησαν στη δημιουργία της Mexoxo και στην αφοσίωσή σας στην ενδυνάμωση των γυναικών μέσω της εκπαίδευσης;
Η εκπαίδευση ήταν πάντα καθοριστική δύναμη στη ζωή μου. Ήμουν η πρώτη γυναίκα στην οικογένειά μου που απέκτησε πτυχίο, και μέσα από τις γλώσσες, τις κουλτούρες και τα συστήματα που εξερεύνησα, συνειδητοποίησα ότι η γνώση δεν είναι απλώς ακαδημαϊκή επιτυχία. Είναι αξιοπρέπεια, ελευθερία και πρόσβαση στον κόσμο. Η εμπειρία μου στο MBA στο εξωτερικό ενίσχυσε αυτή την πεποίθηση. Βρέθηκα σε ένα διεθνές περιβάλλον, γεμάτο με ανθρώπους από κάθε γωνιά του κόσμου. Δεν απέκτησα μόνο δεξιότητες. Άλλαξε ο τρόπος που έβλεπα τον εαυτό μου και τις δυνατότητές μου. Ήταν ένα από τα πιο πολύτιμα δώρα που έχω λάβει. Και κάθε δώρο γεννά ευθύνη. Η Mexoxo είναι η δική μου δέσμευση να μεταφέρω αυτό το δώρο σε άλλες γυναίκες. Να δημιουργήσω μια υποδομή όπου γυναίκες έχουν πρόσβαση σε εργαλεία που τις βοηθούν να ηγηθούν και να συμβάλουν. Παράλληλα με το έργο του οργανισμού, σήμερα συνεχίζω αυτό το όραμα και μέσα από το διδακτορικό μου, συνδέοντας την πράξη με την έρευνα για πιο συστημική αλλαγή.
Είστε μέλος του διεθνούς δικτύου “Obama Leaders”, μιας κοινότητας ανθρώπων που έχουν επιλεγεί από το Obama Foundation. Τι σημαίνει για εσάς αυτή η εμπειρία και πώς έχει διαμορφώσει την οπτική σας για την ισότητα, την πρόσβαση και τον αντίκτυπο σε παγκόσμιο επίπεδο;
Η συμμετοχή μου στο δίκτυο Obama Leaders είναι μια από τις πιο μεταμορφωτικές εμπειρίες της πορείας μου. Ανήκω σε μια παγκόσμια κοινότητα ανθρώπων που δρουν με δέσμευση προς την αξιοπρέπεια, την ισότητα και τη μακροπρόθεσμη αλλαγή. Μοιραζόμαστε εμπειρίες, εργαλεία και στηρίζουμε ο ένας το έργο του άλλου, πέρα από σύνορα. Ένα από τα πιο καθοριστικά στιγμιότυπα ήταν η συνάντηση με τον Πρόεδρο Barack Obama στην Αθήνα. Όταν μίλησε για τον πλουραλισμό, έδωσε λόγια και μορφή σε σκέψεις που κρατούσα μέσα μου καιρό. Εκείνη η στιγμή μου έδωσε ένα πλαίσιο για να κατανοήσω βαθύτερα πού εντάσσεται το έργο μου στον παγκόσμιο διάλογο. Ακόμα πιο σημαντική είναι η συνεχής καθοδήγηση που λαμβάνουμε από καταξιωμένους συμβούλους, ανάμεσά τους και στρατηγικοί συνεργάτες του Προέδρου Obama, που μας προσφέρουν ουσιαστικά εργαλεία ηγεσίας. Αυτή η υποστήριξη με βοηθά να λαμβάνω αποφάσεις με μεγαλύτερη στρατηγική σκέψη και να ενισχύω τον αντίκτυπο της Mexoxo με περισσότερη σαφήνεια και ευθύνη.
Ο όρος “εκδημοκρατισμός της εκπαίδευσης” χρησιμοποιείται συχνά, αλλά εσείς τον υλοποιείτε στην πράξη. Τι σημαίνει για εσάς προσωπικά και πώς τον εφαρμόζετε μέσα από τις δράσεις της Mexoxo;
Για μένα, ο εκδημοκρατισμός της εκπαίδευσης σημαίνει να καταρρίπτουμε τα αόρατα εμπόδια που αποκλείουν τις γυναίκες. Στην Mexoxo, προσεγγίζουμε τις γυναίκες με βάση το δικό τους πολιτισμικό, κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο. Είτε ζει σε ένα απομακρυσμένο χωριό είτε σε μια μεγάλη πόλη, κάθε γυναίκα αξίζει τα εργαλεία για να χτίσει το μέλλον της. Τα προγράμματά μας είναι δωρεάν, ευέλικτα και διασυνοριακά. Μέσα από ψηφιακές πλατφόρμες και τοπικές συνεργασίες, δημιουργούμε ένα περιβάλλον μάθησης όπου κάθε γυναίκα νιώθει ορατή, αποδεκτή και υποστηριζόμενη.
Έχετε συνεργαστεί με γυναίκες σε ευάλωτα κοινωνικά περιβάλλοντα σε διάφορα μέρη του κόσμου. Ποιες ήταν οι πιο συχνές ή πιο δύσκολες προκλήσεις που αντιμετωπίσατε — και τι σας δίδαξαν για την αλλαγή και την ανθεκτικότητα;
Η μεγαλύτερη πρόκληση δεν είναι η χρηματοδότηση ούτε τα logistics. Είναι η εμπιστοσύνη. Πολλές από τις γυναίκες που προσεγγίζουμε έχουν ακούσει επανειλημμένα πως η φωνή τους δεν μετράει. Για να τις αγγίξεις, δεν αρκεί ένα πρόγραμμα. Χρειάζεται παρουσία, συνέπεια και σεβασμός. Κάθε φορά που ακούμε με ουσία και παραμένουμε δίπλα τους, κάτι αλλάζει. Ανθίζει μια εσωτερική δύναμη και η επιθυμία να προχωρήσουν, τη στιγμή που κάποιος τους λέει: «Ανήκεις κι εσύ εδώ».
Η Mexoxo έχει αγγίξει τη ζωή περισσότερων από 150.000 γυναικών σε 155 χώρες. Υπάρχει μία ιστορία που σας συγκίνησε ιδιαίτερα, και που αποτυπώνει ουσιαστικά την αποστολή σας;
Μία ιστορία που με ακολουθεί είναι από ένα μικρό χωριό κοντά στο Καρπενήσι. Μια ομάδα γυναικών με γνώσεις στη μαγειρική, τη γεωργία και τις τοπικές τέχνες παρακολούθησαν το πρόγραμμά μας με αστείρευτη εσωτερική δύναμη, Μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος, δημιούργησαν έναν συνεταιρισμό. Πλέον διατηρούν μια μικρή επιχείρηση και συμμετέχουν ενεργά στα κοινά. Τις είδα να μεταμορφώνονται: από αόρατες, έγιναν παρούσες. Αυτή είναι η αλλαγή που υπηρετεί η Mexoxo, μια αλλαγή που ξεκινά από το όραμα για το μέλλον.
Ποιος είναι ο ρόλος της Mexoxo στην Ελλάδα σήμερα; Πιστεύετε πως η ελληνική κοινωνία και οι θεσμοί είναι έτοιμοι να στηρίξουν ουσιαστικά την εκπαιδευτική ενδυνάμωση των γυναικών;
Η Mexoxo ενισχύει την πρόσβαση των γυναικών στην εκπαίδευση, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ψηφιακή ισότητα. Συμμετέχουμε και εμείς τις υφιστάμενες εθνικές προσπάθειες και φέρνουμε την εκπαίδευση πιο κοντά σε κάθε γυναίκα, όπου κι αν ζει. Υπάρχει πρόοδος. Γίνονται περισσότερες συζητήσεις και δράσεις. Κάποιες κοινωνικές αντιλήψεις παραμένουν σταθερές, αλλά βλέπω μεγάλη δυναμική. Οι ‘Ελληνες έχουν τη σπίθα, το βλέμμα, τη διάθεση να εξελιχθούν. Όταν υπάρχει αυτό το φως, η αλλαγή δεν αργεί να συμβεί.
Η τεχνολογία παίζει πλέον καθοριστικό ρόλο στην εκπαίδευση. Πώς την αξιοποιείτε στην Mexoxo και πώς πιστεύετε ότι μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο ισότητας και πρόσβασης στη γνώση;
Η τεχνολογία είναι από τα πιο ισχυρά εργαλεία που έχουμε. Στη Mexoxo, την χρησιμοποιούμε για να ξεπεράσουμε τα εμπόδια του τόπου, του χρόνου και της γλώσσας. Οι γυναίκες μπορούν να μάθουν με τον δικό τους ρυθμό και σύμφωνα με τις συνθήκες της ζωής τους. Μία από τις πιο σημαντικές συνεργασίες μας είναι με το eCornell, το online τμήμα του Cornell University. Μαζί προσφέρουμε ένα πρόγραμμα επιχειρηματικότητας με ακαδημαϊκή αξία Ivy League, σε γυναίκες από 155 χώρες. Δεν είναι μόνο η γνώση. Είναι η αναγνώριση, η δομή, η συμμετοχή σε μια παγκόσμια κοινότητα. Όταν η τεχνολογία χρησιμοποιείται με πρόθεση, δεν είναι απλώς εργαλείο. Είναι τρόπος να πεις: “Αξίζεις και είσαι ορατή.”
Καθώς κοιτάτε μπροστά, ποιο είναι το όραμά σας για το επόμενο κεφάλαιο — για εσάς, για την Mexoxo, και για το παγκόσμιο κίνημα για την ισότητα;
Οραματίζομαι έναν κόσμο όπου η πρόσβαση στη γνώση δεν εξαρτάται από το φύλο, τη γεωγραφία ή τις περιστάσεις. Έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι αποκτούν εύκολα τα εργαλεία για να αναπτυχθούν και να συνεισφέρουν. Πιστεύω πως το μέλλον ανήκει σε εκείνους που ανοίγουν δρόμους και φως για τους γύρω τους.
Σας ευχαριστούμε πολύ!
