Πάρος – Μια Κυκλαδίτισα αρχόντισσα στο Αιγαίο

Ένα αιγαιοπελαγίτικο νησί που έχει τις χάρες όλες, η Πάρος κλέβει τις καρδιές με τις ονειρεμένες παραλίες της, τα γραφικά λιμάνια της, τις μοναδικές γεύσεις της, αλλά και τα ξεχωριστά χωριά της, που χαίρεσαι να περπατάς στα κατάλευκα καλντερίμια τους… Στη Νάουσα, με το ατμοσφαιρικό λιμάνι της, τα χταπόδια να λιάζονται στον ήλιο και μετά να αργοψήνονται στη θράκα για να συνοδεύσουν το ουζάκι μας, δίπλα στη θάλασσα!

Κείμενο – Φωτογραφίες: Ιωάννα Παραβάλου

Tο πλοίο φθάνει στο πολύβουο λιμάνι της Παροικιάς και το ταξίδι μας στο χαρισματικό αυτό νησί μόλις αρχίζει… Φημισμένη από καιρούς αλλοτινούς για το εκλεκτό της μάρμαρο, που ήταν γνωστό για το κατάλευκο χρώμα του, τη διαφάνεια και την ομοιογένειά του, η Πάρος έχει τη δική της μοναδική ομορφιά. Από παριανό μάρμαρο λέγεται πως φτιάχτηκε και η περίφημη Αφροδίτη της Μήλου. Από τα δυνατά σημεία της Παροικιάς είναι το Κάστρο της. Μια βόλτα στη συνοικία του Κάστρου θα μας αποκαλύψει σπίτια παλιά, ενσωματωμένα αρκετά από αυτά στα τείχη και πολλά εκκλησάκια, όπως της Αγίας Άννας, του Αγίου Μάρκου, του Αγίου Στυλιανού και  Αγίου Κωνσταντίνου.  Από εδώ μπορούμε να απολαύσουμε ένα μαγευτικό ηλιοβασίλεμα!

Ασφαλώς, θα ανάψουμε ένα κερί στην ιστορική εκκλησία της Παναγίας Εκατονταπυλιανής, το τρίτο σπουδαιότερο παλαιοχριστιανικό μνημείο στην Ελλάδα. Μια βόλτα στα γραφικά δρομάκια της Παροικιάς θα μας βάλει αμέσως στο κλίμα  του νησιού…

Στη Νάουσα με το ατμοσφαιρικό λιμανάκι της…

Αναμφίβολα, η Νάουσα έχει τη δική της μοναδική γοητεία! Το απάνεμο λιμάνι της, όπου βρίσκουν απάγκιο τα μικρά σκάφη και τα ψαροκάικα, στολίζεται από το ατμοσφαιρικό Κάστρο, στην άκρη του. Παραμένει εκεί από καιρούς αλλοτινούς… Χτίστηκε το 15ο αιώνα και επόπτευε ολόκληρο τον κόλπο της Νάουσας. Αποτελείτο από ισχυρούς λιμενοβραχίονες που χρησίμευαν ως κυματοθραύστες και ένα τείχος που κατέληγε σε κυκλικό πύργο. Ένα οχυρωμένο τείχος – λιμενοβραχίονας κλείνει το γραφικό λιμανάκι της Νάουσας και το προστατεύει από το βοριά. Ο λιμενοβραχίονας αυτός κατέληγε σε έναν προμαχώνα με ανοίγματα και πολεμίστρες, που ονομαζόταν Καστέλι και ήταν έργο των Ενετών. Σήμερα, το λιμάνι της Νάουσας και τα γύρω γραφικά δρομάκια κάθε στιγμή της ημέρας σφύζουν από ζωή, καθώς εδώ βρίσκονται πολλά καφέ, ταβερνάκια, ακριβά εστιατόρια και μπαράκια για τη βραδινή μας διασκέδαση. Ωστόσο, για εμάς, η πιο μαγευτική ώρα για να το επισκεφθούμε είναι αυτή του δειλινού.

Βόλτα στα γραφικά χωριά της…

Στην Πάρο αξίζει να γνωρίσουμε και την ομορφιά των γραφικών ορεινών χωριών της. Με το αυτοκίνητο θα ξεκινήσουμε για μια αλλιώτικη εξόρμηση, ώστε να τα ανακαλύψουμε. Το καθένα έχει τη δική του γοητεία. Πρώτη μας στάση, οι Λεύκες, ένα γραφικό χωριό χτισμένο αμφιθεατρικά σε υψόμετρο 250 μ.

Το αυτοκίνητο μένει έξω από τον οικισμό.

Με τα πόδια, λοιπόν, βγαίνουμε σεργιάνι στην ομορφιά του κατάλευκου αυτού χωριού.

Γραφικά καλντερίμια, σπίτια χτισμένα με κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική, καμάρες και στενά περάσματα, εκμετάλλευση και του παραμικρού χώρου, παράθυρα στο χρώμα του ουρανού και της θάλασσας, που συχνά στολίζονται από γλάστρες με βασιλικό, ενώ κάποια ρίζα κληματαριάς όλο και ξεφυτρώνει από μια σπιθαμή γης, για να σκαρφαλώσει παιχνιδιάρικα πάνω στον τοίχο… Ανάμεσα στα δρομάκια, αλλά και στις πλαγιές ξεπροβάλλουν αμέτρητα εκκλησάκια και ξωκλήσια του 15ου και 16ου αιώνα, αλλά και ιστορικά μοναστήρια.

Ο κεντρικός δρόμος οδηγεί  στην πλατεία του Καφενείου, με το χαρακτηριστικό καφενείο. Μια στάση για καφεδάκι επιβάλλεται. Εδώ βρίσκεται και ένα μαγαζί με παραδοσιακά χειροποίητα υφαντά και κεντήματα, μια παράδοση του τόπου που συνεχίζεται αξιέπαινα ως τις μέρες μας.

Οι Λεύκες έχουν παράδοση στην τέχνη της υφαντικής από τα παλιά χρόνια. Όπως λέγεται από τους παλαιότερους, οι Λεύκες οφείλουν το όνομά τους στη λευκή φορεσιά των ανδρών του χωριού, που ήταν όλη υφαντή.

Συνεχίζοντας το δρόμο αριστερά, φθάνουμε στη μεγάλη πλατεία, όπου δεσπόζει η επιβλητική εκκλησία της Αγίας Τριάδας, με δύο κωδωνοστάσια και εντυπωσιακό μαρμάρινο τέμπλο. Για τους λάτρεις της πεζοπορίας, από τις Λεύκες ξεκινά το παλιό Βυζαντινό Μονοπάτι, φτιαγμένο πριν από πολλά χρόνια με παριανό μάρμαρο, που φθάνει στο χωριό Πρόδρομος. Έξω από το χωριό, στην κορυφή του βουνού, οι παραδοσιακοί ανεμόμυλοι συμπληρώνουν την ιδιαίτερη γοητεία αυτού του τόπου. Το καλοκαίρι, στις Λεύκες (όπως και στο χωριό Πρόδρομος) γίνονται ενδιαφέρουσες πολιτιστικές εκδηλώσεις.

Συνεχίζουμε τις εξορμήσεις μας στην όμορφη Μάρπησσα με τις γραφικές γειτονιές της, τα παλιά σπίτια  του 16ου και 17ου αιώνα, τις εκκλησιές και τους μύλους. Από εκεί θα συνεχίσουμε για το ξεχωριστό χωριό Πρόδρομος, χτισμένο με οχυρωματικό χαρακτήρα. Στον οικισμό μπαίνουμε από την καμάρα που ενώνει δύο εκκλησιές, του Αγίου Σπυρίδωνα και του Αγίου Νικολάου. Μια βόλτα στα κατάλευκα καλντερίμια του και ένα καφεδάκι στο παραδοσιακό καφενείο είναι σκέτη απόλαυση!

Ήρθε η ώρα, όμως, να κατηφορίσουμε προς τις μαγευτικές παραλίες, για μια βουτιά στις πεντακάθαρες θάλασσες του νησιού με τα γαλαζοπράσινα νερά και τις ζαχαρένιες αμμουδιές. Ο δρόμος που κυκλώνει το νησί θα μας αποκαλύψει τις περισσότερες από αυτές.

Οι λάτρεις του wind surfing και του kite surfing θα βρουν στην Πάρο το δικό τους «παράδεισο», αλλά και όσοι αγαπούν την ιππασία ή τις πεζοπορίες σίγουρα θα περάσουν αξέχαστα στο νησί.

Ώρα για παραλία!

Ήρθε η ώρα να κατηφορίσουμε προς τις εντυπωσιακές παραλίες του νησιού για μια βουτιά στα κρυστάλλινα τυρκουάζ νερά, και τις ζαχαρένιες αμμουδιές. Ο παραλιακός δρόμος που κυκλώνει το νησί αποκαλύπτει τις περισσότερες από αυτές. Οι λάτρεις του windsurfing και του kitesurfing θα βρουν στην Πάρο έναν πραγματικό παράδεισο, ενώ όσοι αγαπούν την ιππασία ή την πεζοπορία είναι σίγουρο πως θα περάσουν αξέχαστα εδώ.

Οι καλύτερες παραλίες: Χρυσή Ακτή (ιδανική και για θαλάσσια σπορ), Σάντα Μαρία, Λωλαντώνης, Φάραγγας, Κολυμπήθρες, Κριός, Αλυκή, Μοναστήρι, Λαγγέρη, Πούντα, Αμπελάς, Καλόγερος, Λογαράς, Μαρτσέλο, Λίμνες, Πιπέρι και τόσες άλλες…

Επίσκεψη στα οινοποιεία της…

Η Πάρος φημίζεται και για τα εκλεκτά κρασιά της, γι’ αυτό αξίζει να επισκεφθούμε κάποιο από τα εξαιρετικά οινοποιεία της. Έτσι, θα μάθουμε πολλά για το κρασί, την καλλιέργεια και την παραγωγή του, αλλά και θα τα δοκιμάσουμε, ώστε να επιλέξουμε αυτό που μας αρέσει.

Τα πιο γνωστά οινοποιεία του νησιού είναι το Οινοποιείο Μωραϊτη, το Οινοποιείο Λουρίδη, το Domaine Myrsini και το Ktima Roussos Winery.

Αξίζει να δούμε:

• Την εκκλησία της Παναγίας. Εκατονταπυλιανής, στην Παροικιά.

• Το Κάστρο της Παροικιάς.

• Το Ενετικό Κάστρο της Νάουσας και το μαγευτικό λιμάνι της.

• Το χωριό Λεύκες με τις γραφικές γειτονιές.

• Το ξεχωριστό χωριό Πρόδρομος.

• Τη Μάρπησσα με τα παλιά σπίτια και τους ανεμόμυλους.

• Την Κοιλάδα με τις Πεταλούδες (7χλμ. ΝΔ. της Παροικιάς, κοντά στο Μοναστήρι του Αγίου Αρσενίου).

• Το Αρχαιολογικό Μουσείο Πάρου στην Παροικιά.

• Το Βυζαντινό Μουσείο Νάουσας.

• Το Δήλιο Ιερό του Απόλλωνα και της Αρτέμιδος.

• Τη Μυκηναϊκή Ακρόπολη, το Ασκληπιείο Πάρου (λόφος Αγίας Άννας) και τα Αρχαία Λατομεία στο Μαράθι.

• Την Κυκλαδίτικη Λαογραφία Μπενέτου Σκιαδά.

• Το Μουσείο Γλυπτικής Νίκος Περαντινός.

• Το Μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη Δέτη, την Ιερά Μονή Λογγοβάρδας, τη Μονή του Αγίου Αντωνίου και τη Μονή των Αγίων Αναργύρων.

• Μια βόλτα στο Περιβαλλοντικό και Πολιτιστικό Πάρκο Πάρου.

• Με καραβάκι στη μαγευτική Αντίπαρο, από το λιμάνι της Παροικιάς ή της Πούντας (σε 7΄), για μια ημερήσια εκδρομή.

Τι θα αγοράσουμε

Υφαντά στον αργαλειό και κεντήματα από τις Λεύκες, σπιτικά γλυκά του κουταλιού, εκλεκτά ντόπια κρασιά και χειροποίητα πήλινα ιδιαίτερης αισθητικής από το Εργαστήριο Κεραμικής Υρία (στο χωριό Κώστος ή στο κατάστημα Υρία στο κέντρο της Παροικιάς).

Τι θα φάμε

Πίτες στο φούρνο με χόρτα εποχής, σαλιγκάρια με κριθαράκι (μυρμητζέλι) ή στιφάδο, αγκινάρες με κουκιά, αμπελοφάσουλα με σκορδαλιά, ρεβιθάδα στο πήλινο, σουπιές με μάραθο, μπακαλιάρος με σπανάκι, κολοκυθοκεφτέδες, μανιτάρια τηγανητά ή ψητά, ψάρια και θαλασσινά σε πολλές εκδοχές. Στο νησί, παραδοσιακά, τις γόπες τις αλατίζουν και τις απλώνουν στον ήλιο, περασμένες σε κλωστή, να ξεραθούν (το λεγόμενο μπορτολίνο). Εξαιρετικά και τα τυριά του νησιού, όπως η γραβιέρα της Πάρου, η μυζήθρα, η ξυνομυζήθρα και το ανθότυρο. Φυσικά, θα συνοδεύσουμε το φαγητό μας με τα εκλεκτά κρασιά του νησιού.

Πώς θα πάμε

Αεροπορικώς από το «Ελευθέριος Βενιζέλος».
Ακτοπλοϊκώς, από το λιμάνι του Πειραιά σε 2,5 – 5 ώρες και από Ραφήνα σε 3 – 6,5 ώρες.